In 't Veen Advocaten
.
.
.
.
.
.
.

Bijstand voor het politieverhoor

Eind 2008 deed het Europees Hof voor de Rechten van de Mens uitspraken die voor de Nederlandse strafpraktijk van groot belang zijn. Die uitspraken (in - onder meer - de zaken Salduz tegen Turkije en Panovits tegen Cyprus) hebben betrekking op de vraag wanneer een verdachte recht heeft op bijstand door een advocaat en waaruit die bijstand dan zou moeten bestaan.

Vele rechtsgeleerden lieten daarover hun licht schijnen. Het College van procureurs-generaal van het Openbaar Ministerie gaf vervolgens een aanwijzing gericht aan de politie. Hierin staan instructies over hoe de politie moet handelen. Het wachten was echter op een uitspraak van de Hoge Raad, de hoogste Nederlandse rechter, waarin verdere uitleg omtrent de uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens zou worden gegeven.

Hoge Raad: aangehouden verdachten hebben recht op bijstand voor verhoor

Op 30 juni 2009 was het zover. De Hoge Raad oordeelde dat uit de uitspraken van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens moet worden afgeleid dat een aangehouden verdachte recht heeft op raadpleging van een advocaat voorafgaand aan het eerste politieverhoor. Recht op bijstand tijdens het politieverhoor kan, aldus de Hoge Raad, echter niet uit voornoemde uitspraken worden afgeleid, behalve wanneer een verdachte minderjarig is. Minderjarige verdachten hebben wel (ook) recht op bijstand door een raadsman of een vertrouwenspersoon (bijvoorbeeld een familielid) tijdens het politieverhoor.

de praktijk: kosteloze consultatiebijstand van een advocaat via piketregeling

De politie is verplicht een aangehouden verdachte erop te wijzen dat hij of zij het recht heeft kosteloos met een advocaat te overleggen alvorens te worden verhoord. Kosteloos wil zeggen: de kosten van de advocaat worden door de overheid betaald. Maakt een verdachte van dit recht gebruik, dan zal de verdachte op het politiebureau moeten wachten totdat de advocaat is gearriveerd.

Indien de verdachte geen voorkeursadvocaat opgeeft, zal de politie de piketcentrale inlichten. De piketcentrale stuurt dan een melding naar de op die dag dienstdoende 'piketadvocaat', die dan binnen twee uur na ontvangst van de melding de verdachte op het politiebureau moet bezoeken. Indien de verdachte een voorkeursadvocaat opgeeft, zal de bijstand van die voorkeursadvocaat alleen kosteloos zijn indien de advocaat deelneemt aan de piketregeling. Ook al heeft de advocaat op die dag geen piketdienst, zal hij of zij in de praktijk toch proberen de verdachte zo spoedig mogelijk op het politiebureau te bezoeken.

Alle advocaten bij In 't Veen Advocaten die het strafrecht beoefenen, zijn overigens aangesloten bij de piketregeling.

waarvoor is bijstand van een advocaat voor het verhoor nuttig?

Op het moment dat een verdachte door de politie is aangehouden, loopt een politieonderzoek. Misschien is dat onderzoek nog maar net gestart, misschien loopt het al een poosje. Mogelijk leidt het onderzoek ertoe dat de officier van justitie besluit de verdachte voor de strafrechter te dagvaarden. De strafrechter zal tijdens het onderzoek ter terechtzitting een oordeel over de zaak moeten vellen. Van groot belang daarbij is het dossier dat door politie en openbaar ministerie is aangelegd. De verklaring(en) van de verdachte maken daarvan een belangrijk onderdeel uit.

Het kan derhalve voor de uitkomst van de zaak verschil maken wat door de verdachte bij de politie tijdens het verhoor wordt verklaard. Het kan voor de verdachte van belang zijn te weten hoe hij of zij zich het beste kan opstellen tijdens het verhoor. Bovendien is van belang te weten wanneer een beroep op het zwijgrecht nu wel en niet nuttig is, en wat in een gegeven geval daar de voor- en nadelen van zijn. Ten slotte kan het voor de verdachte prettig zijn te weten wat hem of haar mogelijk te wachten staat en wat zijn of haar rechten zijn.

wat als de verdachte (nog) niet is aangehouden?

Indien de verdachte (nog) niet is aangehouden, maar bijvoorbeeld wel een uitnodiging heeft gekregen om zich te melden op het politiebureau (waarbij de kans bestaat dat alsnog een aanhouding volgt), treedt de bovengenoemde piketregeling niet in werking. Bijstand van een advocaat wordt dan niet meer door de politie geregeld. Bovendien wordt deze bijstand niet door de overheid vergoed.

Indien u in een dergelijk geval wilt weten of het zinvol is (en de kosten en moeite loont) een adviesgesprek te hebben met een advocaat, kunt u altijd even bellen met een advocaat, die een en ander doorgaans telefonisch redelijk snel kan inschatten.

mr. drs. Rieks Warendorp Torringa

Laatst bijgewerkt: 18/09/14

mr. drs. Rieks Warendorp Torringa

Mr. drs. H. Warendorp Torringa studeerde rechten en Japans aan de Universiteit Leiden. Op die universiteit is hij ook docent burgerlijk recht geweest. Na zijn afstuderen werkte hij bij een groot internationaal georiënteerd advocatenkantoor aan de Amsterdamse Zuidas. Tegenwoordig oefent hij een brede praktijk uit bij In 't Veen Advocaten, waarbij de nadruk ligt op burgerlijk recht, ondernemingsrecht en strafrecht, met een grote affiniteit met de (rechts)wetenschap. Naast advocaat is hij ook Japanoloog, ondernemer en webdeveloper.

Op de inhoud van deze pagina en op het gebruik van deze website zijn algemene voorwaarden van toepassing.

Doorzoek de site

Publicaties van mr. drs. Rieks Warendorp Torringa



Contracteren via internet: enige wenken op bewijsrechtelijk gebied
Wat als je een factuur krijgt voor een bestelling op internet die je nooit hebt geplaatst? Of als je klant weigert te betalen nadat je een via internet besteld product hebt opgestuurd omdat hij zegt nooit iets te hebben besteld?

Niet gereageerd op een dagvaarding; bij verstek veroordeeld - wat nu?
Op het moment dat de gedaagde niet op de dagvaarding reageert, verleent de rechter verstek tegen de gedaagde. Dit wil echter niet zeggen dat de gedaagde niets meer kan doen.

Huurbescherming bij de huur van woonruimte
De huurder van woonruimte wordt door de wetgever goed beschermd, maar deze bescherming is niet oneindig.

Bijstand voor de verdachte voorafgaand aan het politieverhoor
Een verdachte heeft recht op bijstand van een advocaat voorafgaand aan het politieverhoor. Veelal is deze bijstand kosteloos.

Verjaring bij vorderingen tot schadevergoeding
Zoals bij eigenlijk alle vorderingen het geval is, kan een vordering tot schadevergoeding verjaren. In dit artikel wordt op deze verjaring wat nader ingegaan.